Wisznuizm w bardzo zamierzchłych czasach - Sahadźijowie i baulowie
Sahadźijowie i baulowie
Sahadźija to tantryczny nurt wisznuizmu rozwijający się w Bengalu. Jego wyznawcy czczą Boską parę Radhy i Kryszny. Charakteryzują się szacunkiem dla kobiet. Uważają, że miłość ludzka to odbicie Boskiej miłości Radhy i Kryszny. Kładą nacisk na bhakti - rozwijanie miłości do Kryszny i Radhy.
Głoszą monizm - jedność duszy indywidualnej z Bogiem. Są też generalnie heterodoksyjni - odrzucają tradycyjne formy społecznie i rytualne braminów. Inspirują się także do pewnego stopnia śiwaizmem kaszmirskim. Powiązani z nimi są baulowie - wędrowni śpiewacy z Bengalu. Nie są oni spójnym nurtem - inspirują się wisznuizmem, tantrą, buddyzmem i sufizmem. Odrzucają wszelką ortodoksję religijną, w tym autorytet jakichkolwiek pism świętych. Dążą do zjednoczenia się z Bogiem, który mimo wszechobecności, przebywa także w sercu każdej istoty żywej jako iskra energii długości kciuka. Baulowie także uważają miłość ludzką za prowadzącą do miłości boskiej, więc układają i śpiewają pieśni miłosne, zwłaszcza takie o rozłączeniu ukochanych.